بیگانه - آلبر کامو ۱۹۶۰-۱۹۱۳
ادبیات جهان

“بیگانه” اثر یگانه‌ی آلبر کامو؛ “امروز مامان مُرد، شاید هم دیروز.”

رمان “بیگانه” نخستین بار سال ۱۹۴۲ منتشر شد. شخصیت اصلی داستان که راوی داستان نیز خود او است، مردی به نام مرسو است. داستان در دهه ی ۳۰ جریان دارد و مکان آن نیز الجزایر است. “بیگانه” رمانی است که در همان صفحه ی اول و در سطر اول احتمالا مخاطب را متعجب کرده و به ادامه دادن وامی دارد.

زمان مطالعه: ۱ دقیقه

آلبر کامو (۱۹۶۰ – ۱۹۱۳) فیلسوف و نویسنده ی مشهور فرانسوی بود که او را یکی از بزرگترین نویسنده های قرن بیستم می دانند. وی در سال ۱۹۵۷ میلادی برنده ی جایزه نوبل ادبیات شد. او در عمر کوتاه خود آثاری متنوعی از خود بر جای گذاشت که رمان “بیگانه” شاید معروف ترین اثر وی باشد. آلبر کامو در الجزایر متولد شد که تاثیر این سرزمین در آثار وی مشهود است. برخی از آثار مشهور کامو عبارتند از: کالیگولا، بیگانه، افسانه سیزیف، پشت و رو، طاعون، سقوط و سوتفاهم.

آیینه تهران

رمان بیگانه

رمان “بیگانه” نخستین بار سال ۱۹۴۲ منتشر شد. شخصیت اصلی داستان که راوی داستان نیز خود او است، مردی به نام مرسو است. داستان در دهه ی ۳۰ جریان دارد و مکان آن نیز الجزایر است. “بیگانه” رمانی است که در همان صفحه ی اول و در سطر اول احتمالا مخاطب را متعجب کرده و به ادامه دادن وامی دارد.

“امروز مامان مرد، شاید هم دیروز.” اولین جمله ی این کتاب بازگو کننده ی تمام فلسفه و ایدئولوژی رمان است. در این جمله مخاطب شاهد یک واکنش ناآشنا از یک انسان است. جمله ای خبری که موضوعی غم انگیز و بزرگ را مانند یک عمل ساده ی روزانه بازگو می کند. پس در همان ابتدا مخاطب می داند که با شخصیتی غیر متعارف و منحصر به فرد روبرو است.

مرسو در مراسم مادر شرکت می کند اما رفتار او مانند یک آشنای دور است. او پس از آنکه مراسم عزا تمام می شود به آب تنی می رود و بعد سینما، بعد هم با دختری وقت می گذراند. مخاطب ممکن است ابتدا از شخصیت اصلی داستان خوشش نیاید و او را انسانی بی اخلاق و تن پرور بداند اما “بیگانه” حتما هدفی بیشتر و بالاتر برای بازگو کردن این داستان دارد. به همین دلیل نیز تحقیق و پژوهش های بسیاری بر روی “بیگانه” انجام گرفته است.

عده ای بر این اعتقاد هستند که “آلبرکامو” با این رمان مفهوم و فلسفه ی پوچی را به نوعی مطرح می کند. اما وقتی مخاطب با اثری چون “بیگانه” روبرو می شود شاید نتواند از تمام این کتاب که هر جمله اش می تواند یک فلسفه باشد، تنها مفهوم “پوچی” را استخراج کند و به آن قانع باشد. “بیگانه” در زمانی نوشته شد که الجزایر هنوز مستعمره ی فرانسه بوده است. با توجه به استعمار ستیزی و گرایش های چپ “آلبر کامو” می توان گفت که “بیگانه” ورای هر موضوع و یا فلسفه ای، وضع موجود جامعه ی استعمار زده را مطرح می کند. مرسو نیز مانند وطنش به نوعی بی اختیار به نظر می رسد. بی اختیار در اینجا به معنای یک اختیار است که در جبر مطلق به انسانی داده می شود. او آزاد است برای مادرش سوگواری نکند و روابط آزادی با زنان برقرار کند اما در نهایت دست و پای او بسته است. مرسو مانند کشورش گرفتار است. مرسو به نوعی بی تفاوتی گرفتار شده که قابل تامل است.

او با معشوقه اش وقت می گذراند اما وقتی صحبت از علاقه و ازدواج می شود مرسو هیچ نظری ندارد و اذعان می کند که ازدواج هم برای او تفاوتی نمی کند. پس مسائل مهم زندگی چون مرگ، ازدواج، عشق و حتی اخلاق دیگر برای مرسو مفهومی بیگانه است که هیچ حسی به آن ها ندارد. او اعتقاد دارد که دیگر در این دنیا، هیچ ارزشی وجود ندارد و آدم نباید الکی دلش را به چیزی خوش کند.

او به دیگران حتی کمک هم می کند اما این کمک برای او معنایی ندارد. او به مانند رباطی شده که از روی عادت یک سری اعمال را انجام می دهد. رفتار مرسو ریتمی کند و بی احساس دارد و این تا قسمت دوم کتاب و تا زمانی که او مرتکب قتل می شود، ادامه دارد. قتل در “بیگانه” به گونه ای عادی و به شکلی بی معنی اتفاق می افتد که قادر است تکان بزرگی به خواننده ی خود بدهد. این حجم از بی تفاوتی و عادت در مرسو ناگهان با شلیک یک گلوله منفجر می شود. رمان “بیگانه” در ایران بارها ترجمه شده است که یکی از ناشران آن “انتشارات نیلوفر” است.

"بیگانه" اثر یگانه‌ی آلبر کامو؛ "امروز مامان مُرد، شاید هم دیروز."

آلبر کامو ۱۹۶۰-۱۹۱۳

"بیگانه" اثر یگانه‌ی آلبر کامو؛ "امروز مامان مُرد، شاید هم دیروز." "بیگانه" اثر یگانه‌ی آلبر کامو؛ "امروز مامان مُرد، شاید هم دیروز."

پاوو

برای درج دیدگاه کلیک کنید

پاسخی بگذاید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برو بالا