روانشناسی و موفقیت

همدلی پزشک با بیمار برای هر دو مفید است! دکتر چرا با من حرف نمی زنید؟

همدلی پزشک با بیمار

تحقیقی مبتنی بر شواهد نشان داد که همدلی پزشک با بیمار دارای قدرت تقویت بررسی نتایج بیماران و کاهش اشتباهات پزشکان و در نتیجه کاهش دادخواست های قضایی و خستگی پزشکان است. آموزش پزشکان دارای هنر همدردی، خصوصا باعث ایجاد پزشکانی شادتر می شود.

چند سال پیش، وقتی خواهر زاده من، یک کودک نوپا بود، در آشپزخانه دنبال چیزی بودم. خم شدم تا در کابینت پایینی، چیزی را که می خواهم، پیدا کنم، بعد از پیدا کردن آن، به سرعت سرم را بالا آوردم که به درب باز کابینت بالایی خورد. خواهر زاده ام به سمت من آمد و برای همدردی، سرش را گرفت و من را بغل کرد تا به من به نوعی آرامش بدهد. اما او هنوز کلماتی که درد من را توضیح دهد، یاد نگرفته بود. من آرزو دارم که پزشکان من بیشتر شبیه خواهرزاده ام باشند؛ اما متاسفانه، گویا همدلی پزشک با بیمار ، آن ها را در معرض آسیب قرار می دهد، بسیاری نیز قادر به همدردی با بیمار به شیوه های دیگر نیستند.

همدلی پزشک با بیمار را از او بخواهید!

این همدلی پزشک با بیمار وقتی بیشتر آشکار شد که من به خاطر از دست دادن مقداری از بینایی چشم چپم (چشم سالم من)، نزد چشم پزشک رفتم. می دانم که متخصص چشم من، فردی محترم و پزشکی عالی است. بنابراین کاری را که باید انجام دهم، به خوبی و بدون آزار و اذیتی برای او انجام می دهم. مثلا در همان حال که او در حال معالجه چشم آسیب دیده من بود، به آرامی از اخبار صحبت می کردم.

به او گفتم: “فکر کنم کمی دید چشم چپم پایین آمده است.” پزشک به چشم سالم من خوب نگاه کرد و گفت که: “این، از موارد نزدیک بینی دژنراتیو است.”

سپس او تزریق منظم دارویی را برای من تجویز کرد تا خونریزی چشم چپم را متوقف کند و بلافاصله اتاق را ترک کرد.

با خود فکر کردم: ” ای وای! شاید او را ترساندم. نمی دانست چه چیزی به من بگوید.”

در همین حال و به این خاطر که پزشک، ناگهانی من را ترک کرد، بدنم احساس شوک کرد.

من می دانم که پزشکم، مردی همدرد و همدل است. فقط می توانم تصور کنم که برای بار اول چه چیزی در چشم سالم من دید و باعث شد که ناراحت شود. او توانست کاری برای چشم آسیب دیده من برای جلوگیری از خونریزی انجام دهد، اما نتوانست برای اصل مشکل چشم من کاری انجام دهد؛ به این خاطر که من دچار نزدیک بینی دژنراتیو شده بودم و این، یک بیماری ارثی مربوط به ژن است.

هیچ درمان یا راه حلی برای نزدیک بینی دژنراتیو وجود ندارد. چند سال پیش، بینایی چشم من که دچار این آسیب بود، در عرض یک ثانیه از بین رفت، در حال حاضر، من نگران آن هستم که همین اتفاق برای چشم دیگر من نیز بیافتد. من به توضیح پزشک احتیاج دارم. می خواهم به او بگویم: “چه اتفاقی افتاده دکتر؟ آیا می توانم کاری انجام بدهم تا بدتر نشود؟ ندانستن، استرس زاست. لطفاً من را در تاریکی ترک نکن.”

اما سر دکتر من خیلی شلوغ است. به من گفته است که علاوه بر ویزیت ۴۰ تا ۶۵ بیمار در روز، آخر هفته ها نیز به صورت داوطلب در یک کلینیک در محله ای فقیر مشغول است. من از اتاق انتظار، او را می دیدم که از یک بیمار به بیمار بعدی می رود. اگر از من بپرسید که آیا او وقتی برای ناهار می گذارد، می گویم خیر. ارزیابی کردم که او در یک دوره ۸ ساعته، برای هر بیمار ۷ تا ۱۲ دقیقه وقت می گذارد که برای هر پزشکی غیر ممکن است، سال گذشته، ۲ تن از متخصصین چشم به من گفتند که به همین اندازه مشغول هستند.

اما من نیز خسته ام. وقتی که برای بار اول، مشکلات بینایی من شروع شد، تشخیص داده شد که دارای مشکل دژنرسانس ماکولای مرطوب (wet macular degeneration) هستم. یک مکمل تغذیه ای به نام AREDS 2 به من دادند که در یک مطالعه بزرگ توسط موسسه ملی چشم، نشان داده بود پیشرفت بیماری را کند می کند. من به صورت آنلاین در اینترنت در مورد نزدیک بینی دژنراتیو تحقیق کردم، فهمیدم که پزشکان بعضی چیزها را به من نمی گفتند.

نوع دژنرسانس ماکولای مرطوبی که من دارم، به دلیل نزدیک بینی دژنراتیو ایجاد می شود که با ماکولای دژنرسانسی که به دلیل افزایش سن ایجاد می شود، بسیار فرق می کرد. در واقع AREDS 2 هیچ کاری برای حفظ بینایی من انجام نمی داد.

اعضای گروه کم بینایان تحت حمایت نیز به من گفتند که آن ها هم تجربه مشابهی با پزشکان خود داشته اند. آن ها می گویند که پزشکان، بعضی وقت ها توضیح نمی دهند چه اتفاقی برای چشمانمان دارد می افتد و از دادن خبر بد، پرهیز می کنند.

یکی از اعضا، یک بار از پزشکش درباره بینایی اش پرسید. در ادامه شکایت کرد و گفت: “دکتر، چرا بیماران شما باید نسبت به شرایط بینایی شان بی تفاوت باشند و نپرسند؟” پزشک از این شکایت شگفت زده شد و گفت: “چرا همچین چیزی می پرسی؟” بیمار گفت: “مگر شما کسی نیستید که باید توضیح بدهید؟ یا شاید دچار کمبود اطلاعات هستید.”

طبیعت و تجربه زندگی، هر دو، شیوه های بالینی فوق العاده ای به پزشکان اعطا می کنند، اگرچه به کمک نیز احتیاج دارند. در سال های اخیر بعضی از مدارس پزشکی مانند کلمبیا و دوک و همچنین بیمارستان هایی مانند ماساچوست، شروع به تربیت پزشکانی کرده اند که دارای هنر همدردی و همدلی پزشک با بیمار هستند. تحقیقی مبتنی بر شواهد نشان داد که هنر همدلی پزشک با بیمار ، دارای قدرت تقویت بررسی نتایج بیماران و کاهش اشتباهات پزشکان و در نتیجه کاهش دادخواست های قضایی و خستگی پزشکان است. آموزش پزشکان دارای هنر همدردی، خصوصا باعث ایجاد پزشکانی شادتر می شود.

متاسفانه بسیاری از پزشکان، بدون علم کافی و فقط دارای قدرت همدردی هستند؛ یا برعکس. پیامد ناگوار آن، این است که برخی پزشکان بسیار رٌک هستند و برخی، در مورد بیماری هرگز چیزی نمی گویند. در نتیجه باعث سردرگمی و رنج می شوند.

به طور مثال، دوست نزدیک من در یک رستوران بیهوش شد. او را به یک بیمارستان بردند و یک متخصص انکولوژی، ناگهان به او گفت که سرطان ریه دارد و فقط برای ۳ ماه دیگر زنده است. دکتر به او گفت که وصیتش را بکند و به اصطلاح، بقچه خود را ببندد. دوستم گفت که پذیرش آن، خیلی سخت بود. اما ۱۰ ماه گذشته و او هنوز زنده است.

همدلی، نیاز به آموزش، توضیح و اعتبار بخشی به احساسات در ارتباط بین پزشکان و بیماران دارد.

من می دانم که چه چیزی برای من کار می کند. همه پزشکان من باید بگویند که: “من واقعاً متاسفم. ولی این، اتفاقی است که افتاده. بله! من می بینم که مقداری از بینایی  چشم سالم تان کم شده است. این مشکل بینایی، هنوز جزئی است. اجازه دهید که نگاهی به آن داشته باشم. اگر می بیند که بدتر شده، فوراً به من زنگ بزنید. این بار، مقصر، نزدیک بینی دژنراتیو است.”

شاید پزشک من نترسد و شاید معاینه ۴۰ تا ۶۵ بیمار در روز خسته کننده باشد که او نمی تواند کلماتی را که من می خواهم بشنوم، بگوید. اما گفتن آن کلمات در حد ۲۰ ثانیه طول می کشد. احساس همدلی پزشک با بیمار و همدردی او، کار می کند و التیام می بخشد. این کلمات، باعث می شوند که من احساس بهتری داشته باشم.

 

نویسنده: رئوف صابری

 

۱ دیدگاه

یک دیدگاه

  1. آلاله

    6 خرداد 1397 at 15:21

    1+

    هر دکتری علاوه بر تخصصش باید یه روانشناس هم باشه
    واقعا خیلی از بیماری ها با مثبت نگری دکتر واقعا سریعتر درمان می شن

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برو بالا