ادبیات جهان

رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان نوشته‌ی مارگریت دوراس

رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان

مارگریت دوراس در ۴ آوریل ۱۹۱۴ در خانواده ای فرانسوی به دنیا آمد. او در رشته ی علوم سیاسی در دانشگاه سوربن تحصیل کرد و فارغ التحصیل شد. رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان اثری از این بانوی نویسنده است که بسیاری از منتقدان به او لقب بانوی داستان نویسی مدرن داده اند.

مارگریت دوراس در ۴ آوریل ۱۹۱۴ در خانواده ای فرانسوی به دنیا آمد. او در رشته ی علوم سیاسی در دانشگاه سوربن تحصیل کرد و فارغ التحصیل شد. او در مدت تحصیلش در این رشته مطالعات ادبی گسترده ای داشت. دوراس در سال ۱۹۴۱ اولین رمانش با عنوان برشرمان را برای چاپ به انتشارات گیلمار سپرد که در سال ۱۹۴۳ به چاپ رسید. نام کامل دوراس، مارگریت ژرمن ماری دونادیو بود که بعدها نام فامیل دوراس را برای خود برگزید و به همین نام مشهور و شناخته می شود. دوراس نام منطقه ای است که پدر او در آن جا مرده بود. وی در تمام طول عمر خود در کنار نویسندگی به فعالیت های سیاسی و اجتماعی می پرداخت. او در سال ۱۹۸۴ جایزه ی ادبی گنکور را برای رمان عاشق دریافت کرد. او در تاریخ ۳ مارس ۱۹۹۶ در ۸۲ سالگی در پاریس درگذشت. رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان اثری از این بانوی نویسنده است که بسیاری از منتقدان به او لقب بانوی داستان نویسی مدرن داده اند.

رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان

زنی به نام ماریا به همراه همسرش پیر، دختر کوچکش ژودیت و دوستش کلر برای تعطیلات تابستانی عازم مادرید هستند. آن ها در راه این سفر گرفتار رعد و برق و رگبار بسیار تندی می شوند و مجبور می شوند که در سر راه خود در دهکده ای توقف کنند. یکی از اهالی به نام رودریگو مائسترا مردی به نام تونی پرز و زن نوزده ساله ی خود را به قتل رسانده و متواری است. ماجرای رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان داستان اقامت آن ها در این شب عجیب در این دهکده و ادامه ی سفر آن ها با مادرید است.

بیشتر بخوانید: رمان عاشق اثر مارگریت دوراس بانوی داستان نویسی مدرن

رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان در هشت فصل مجزا از هم روایت می شود. راوی رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان دانای کل نامحدود است. که هم درون شخصیت ها و هم بیرون را روایت می کند. شخصیت های اصلی ماریا، همسرش پیر و دوستش کلر هستند. اما در بین این شخصیت ها تنها به شخصیت ماریا بیش از همه پرداخته شده است. و ما از درونیات و حال و هوای او بیشتر از بقیه مطلع می شویم و داستان البته به نظر می رسد که داستان اوست. اما بهرحال به دلیل حضور پررنگ دو فرد دیگر در تمام طول رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان و شانه به شانه ی او شاید بهتر می بود که انگیزه های پیر و کلر و درونیات و شخصیت آن ها بیشتر پرداخته می شد.

عشق، ملال زده گی عشق و زندگی از درونمایه های رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان هستند که در دل یک مثلث عشقی روایت می شوند. همه ی شخصیت های اصلی رمان برای فرار و نجات خود از ملال به چیزهای مختلفی پناه می برند، گاه به عشق، به فرزند، به سفر و گاهی تنها به تماشا کردن گذر زندگی و اتفاقات روزمره می پردازند. هر یک از آنها شاید به نوعی خود باعث ایجاد ملال و سرگشتگی در خود و دیگری شده باشد اما به نظر می رسد که راه چاره را در نمی یابد و فقط گاهی پناهگاه هایی برای فرار می یابند.

بیشتر بخوانید: رمان مُدراتو کانتابیله اثر مارگریت دوراس

در فصل ابتدای رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان به خوبی با فضا و شخصیت ها، و همانطور که گفته شد بخصوص با شخصیت اصلی به خوبی آشنا می شویم. هم فضای بیرون و هم درون شخصیت ها با ریتمی مناسب با جزییات پرداخته می شود. و این شیوه در تمام طول رمان ادامه می یابد. البته دوراس به پرداخت شخصیت ها و فضا با جزییات تا جایی که کارکرد دارد می پردازد. و از زیاده گویی و پرداخت جزییات بیهوده خودداری کرده است. البته این جزیی نگاری موجب تعلیق و کشش بسیار در لحظات تعیین کننده و بزنگاه داستانی شده است. و این لحظات داستانی بسیار نفس گیر و پر دلهره و تعلیق از آب در آمده است. و خواننده را با خود به دنبال می کشد.

در بسیاری از لحظات فضاپردازی بیرونی ما به ازای از درون شخصیت است. و در خدمت پررنگ کردن حال و هوای درون شخصیت ها است. رگبار تند، طوفان، باد و یا تابش آفتاب مانند حال و هوای شخصیت ها است. یکی از تفاوت های ادبیات و سینما در به تصویر کشیدن حس هایی چون لامسه و بویایی است. در سینما برای انتقال این حس ها در صحنه چاره ای جز گفتار متن و یا دیالوگ وجود ندارد. اما در این رمان در بسیاری لحظات بوی باران و بوی نم و بوی درختان کاج را از لا به لای سطور می توان حس کرد. و یا مزه ی غذاهایی که در متن آورده شده است. دوراس برای حس آمیزی و فضا پردازی در داستان از هر پنج حس استفاده کرده است. و هر پنج حس چشایی، بویایی، لامسه، شنوایی و بینایی خواننده را به کار می گیرد.

بیشتر بخوانید: آشپزخانه مارگریت نوشته‌ی مارگریت دوراس

زبان دوراس در تمام طول رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان زبانی شاعرانه و پر از حس آمیزی است. و این شاعرانگی به دلیل ساختار جمله و یا استفاده از صفت نیست. بلکه به دلیل استفاده از حس های مختلف و توصیفات دقیق و ساخت آمبیانس فضا و به خصوص حضور پر رنگ طبیعت و عناصر چهار گانه ی آب، باد، خاک، آتش است. رخوت و ملال زده گی درون آدم ها به خوبی با ریتم و زبان داستان هماهنگ است.

دغدغه های دوراس در مورد زنان، پیچیدگی های روحی آن ها، رابطه ی زنان با عشق، عشق به معشوق، همسر، فرزند نیز مانند بسیاری از دیگر آثارش در این اثر دیده می شود.
رمان ساعت ده و نیم شب در تابستان در سال ۱۹۶۰ توسط انتشارات گالیمار به چاپ رسیده است. گالیمار ناشر اکثر کارهای مارگریت دوراس است.

بیشتر بخوانید: مجموعه داستان موسیقی آب گرم نوشته‌ی چارلز بوکوفسکی

برای درج دیدگاه کلیک کنید

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برو بالا