ادبیات جهان

رمان قول نوشته‌ی فردریش دورنمات

رمان قول نوشته‌ی فردریش دورنمات

دورنمات ۵ رمان در ژانر پلیسی-جنایی نوشت که ۳ تا از آنها به فارسی نیز ترجمه شده است. از میان ۵ اثر دورنمات اما، رمان قول جایگاه و اعتبار دیگری دارد. به تعبیری می توان گفت رمان قول در واقع چکیده ی افکار و بینش ها و جهان بینی های دورنمات راجع به این ژانر است.

فردریش دورنمات Friedrich Dürrenmatt ، نویسنده سوییسی است که در گستره ی نوشتن، نمایشنامه هایش بیشتر باعث شهرت جهانی او شدند، نمایش نامه هایی مثل: آقای می سی سی پی، ملاقات با بانوی سالخورده، فیزیکدان ها و… . دورنمات علاوه بر نمایشنامه، رمان های ارزشمندی هم خلق کرد که در بین اهل فن اعتبار و جایگاه ویژه ای پیدا کردند. فردریش دورنمات در دنیای ادبیات بخصوص در ژانر پلیس-جنایی از اهمیت والایی برخوردار است و در مرور ادبیات جنایی نام فردریش دورنمات را همواره در کنار پیشروان ادبیات جنایی مدرن می بینیم. دورنمات ۵ رمان در ژانر پلیسی-جنایی نوشت که ۳ تا از آنها به فارسی نیز ترجمه شده است. از میان ۵ اثر دورنمات اما، رمان قول جایگاه و اعتبار دیگری دارد. به تعبیری می توان گفت رمان قول در واقع چکیده ی افکار و بینش ها و جهان بینی های دورنمات راجع به این ژانر است. در ادامه با معرفی رمان قول از فردریش دورنمات با نت نوشت همراه باشید.

رمان قول نوشته‌ی فردریش دورنمات

فصل آغازین رمان قول در واقع پیش درآمدی است بر تفکرات و انگاره هایی که قرار است در سرتاسر اثر به تصویر در آید. بعد از این فصل تماما رمان قول در پی اثبات موضوعاتی است که در همین فصل مطرح می شود. داستان رمان قول از این قرار است یک دختربچه ی ۹ ساله به طرز فجیعی در یک ناحیه ی جنگلی در اطراف روستایی در سوئیس به دست یک قاتل زنجیره ای کشته شده است و ماتئی بهترین بازرس پلیس که در آستانه ی بازنشستگی و سفر به اردن است مسئولیت این پرونده را بر عهده می گیرد و به مادر دختر قول می دهد تا قاتل را پیدا کند حتی اگر تبعات این کار از دست دادن شغل و حرفه اش باشد.

بیشتر بخوانید: تحلیل رمان چشم نوشته‌ی ولادیمیر ناباکوف، همگی پوچی و بی حوصلگی است!

راوی داستان رمان قول ، در واقع نویسنده ی داستان های پلیسی است که بعد از یک سخنرانی در همین مقوله، با بازرسی بازنشسته آشنا می شود. بازرس انتقاداتی بر این نوع رمان مطرح می کند. از دید بازرس، واقعیت چیز دیگری است. بازرس و نویسنده هم مسیر می شوند و بازرس در طی راه داستانی را برای نویسنده از یک مورد واقعی تعریف می کند و در نهایت تعبیرش از واقعیت را مطرح می کند.
در نهایت. نویسنده، به عنوان راوی، داستانی را که بازرس نقل کرده است می نویسد و مطابق چهارچوب های مشخص نگارش، آن را تبدیل به یک داستان می کند. نکته این جاست که راوی، داستان را طبق مشاهدات خود و چیزهایی که از بازرس شنیده است، به شکل نقل قول آن هم مستقیم روایت می کند، این در حالی است که خود کاراکتر بازرس هم در خیلی از صحنه ها حضور نداشته است و آن قسمت ها را بر اساس شنیده هایش و گزارش های جمع آوری شده، تعریف می کند. ولی در بعضی از این بخش ها، عین دیالوگ های مستقیم مطرح می شود.

بیشتر بخوانید: تحلیل رمان ارواح اثر پل استر ، تو برای من همه‌ی دنیا بودی و من تو رو به مرگ خودم تبدیل کردم.

رمان قول نوشته‌ی فردریش دورنمات

رمان قول نوشته‌ی فردریش دورنمات

نکته ای که باید راجع به رمان قول آن اشاره کرد، تاکید به عنصر تصادف در اثر است و رفته رفته در می یابیم که بن مایه ی اصلی و اساسی رمان قول خودش را نشان می دهد: تصادف. در دنیایی که همه چیز آن بر پایه ی تصادف بنا شده و شکل گرفته و با یک متد می شود چند نفر را در یک پرونده ی قتل به یک اندازه مجرم دانست، تلاش ریاضی گونه و منطقی به نتیجه نخواهد رسید.

داستان در راستای رسیدن به هدف شامل عناصر گیرایی است. در همان آغاز متوجه می شویم که بر اثر یک گاف و یا بهتر است بگوییم یک اشتباه تکنیکی کوچک از طرف ماتئی، پرونده ی قتل در مسیر ویژه ای قرار می گیرد، اشتباهی که در آن بارش باران و مرخصی گرفتن یک گروهبان و از این قبیل عناصر سهیم می شوند که اگر همین عناصر نبودند، داستان شکل دیگری می گرفت.

بیشتر بخوانید: نگاهی به رمان زن همسایه اثر شاری لاپنتا ، همیشه پای یک زن در میان است!

پس از این قضیه، حالا یک اشتباه تاکتیکی شکل می گیرد؛ قولی که ماتئی به مادر مقتول می دهد تا قاتل را پیدا کند. با توجه به عناصر کشف نشده و ناپیدا، به صراحت مطرح کردن قول به آن محکمی که یقین را حاصل می شود، یک اشتباه است و نکته جالب این که پیش زمینه ی این قول، انصراف معلم از دادن خبر و غیبت کشیش دهکده و مواردی از این دست است که هر کدام اگر اتفاق نمی افتادند، قولی هم داده نمی شد. اشتباه سوم اما قابل هضم نیست، هدف ماتئی جلوگیری کامل از جنایت است، امری که در مدینه ی فاسده امکان پذیر نیست.

اشاره شد که عنصر تصادف نقش به سزایی در پیشبرد داستان داشته است و در واقع، ماتئی تله ای هوشمندانه برای قاتل مهیا می کند و با تدارک دیدن این جریان و برای رسیدن به هدف مجبور می شود انسانیت را کنار بگذارد. ولی نکته ی اساسی اینجا است که در نقشه ای که این بازرس کشیده است و نمونه ی این شکل نقشه ها را در تمام آثار جنایی می بینیم، تصادف اصولا هیچ جایگاه ارزشمندی ندارد. در واقع ماتئی مثل بقیه ی بازرسان و کارآگاهان در آثار ادبی نمایان گر عقلانیت بشر در دوران مدرن است. منطق، عقلانیت و استدلال هایی که هدف آن کوبیدن و پایین بردن ستیز طبیعت با انسان است. اما در این اثر، جهانی که نویسنده خلق می کند حاکی از آن است که عنصر تصادف در زندگی، می تواند خیلی چیزها را تغییر دهد. یک تصادف به تنهایی می تواند تمام داشته ها، اطلاعات و برنامه ریزی های عقلانی و منطقی را از بین برد. به طور مثال سال ها بعد از قتل و جریانات پیش آمده در رمان، در می یابیم درست زمانی که سعی و کوشش بازرس ماتئی برای به تله انداختن قاتل بسیار بسیار نزدیک به هدف و نتیجه گرفتن بوده است، درست زمانی که قاتل با پای خودش آمده تا در دام بازرس گیر بیفتد، در راه با ماشینش با یک کامیون تصادف می کند و همان جا می میرد. درست همین جا و در همین وضعیت است که تمام پیش داوری های خواننده به یکباره فرو می ریزد و پلیس و تمام دم و دستگاهش با تمام تلاش های بازرسان و نیروهای حرفه ای در برابر واقعیت رنگ می بازند. خنده ی عصبی و هیستریک پیرزن رو به موت در انتهای رمان، در اصل ضربه ی نهایی است که بر تن منطق و عقلانیت سیستم پلیس مدرنِ برخاسته از مدرنیسم می نشیند.

بیشتر بخوانید: رمان بابا لنگ دراز ترانه ای از جین وبستر ، قهرمان قصه ها و رویای شبانه یک دختر…

رمان قول نوشته‌ی فردریش دورنمات

رمان قول نوشته‌ی فردریش دورنمات

برای درج دیدگاه کلیک کنید

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برو بالا